Asset Publisher Asset Publisher

CZYNNIKI SZKODOTWÓRCZE – BIOTYCZNE-OWADZIE

     

Lasy południowej części RDLP (Puszcza Notecka, część kompleksu - Bory Lubuskie) należą do strefy wysokiego zagrożenia przez szkodniki owadzie. Znajdują się tam pierwotne ogniska gradacyjne najgroźniejszych szkodników pierwotnych. Osłabione drzewostany są podatne na wzmożone występowanie szkodników wtórnych. Stan ten pogłębia niedobór opadów w sezonach wegetacyjnych.

Największym zagrożeniem dla trwałości lasu w minionym okresie były szkodniki liściożerne, których gradacje pojawiały się cyklicznie. Liczebność najgroźniejszego szkodnika - brudnicy mniszki - ograniczano w 1962r. na powierzchni 15 tys. ha, w 1964r. na powierzchni 20 tys. ha. Największa i najgroźniejsza gradacja tego szkodnika wystąpiła w latach 1979 – 1984. W ciągu tego okresu lotnicze ograniczanie liczebności tego szkodnika prowadzono na powierzchni około 1,3 mln ha. Od tego czasu szkodnik ten był zwalczany na mniejszych powierzchniach i dopiero w 2003r. ograniczano jego liczebność na powierzchni 56 tys. ha.

Z innych szkodników zagrażających trwałości lasu, których ograniczanie liczebności było konieczne na większą skalę należy wymienić strzygonię choinówkę (w 1989r. – 21 tys. ha), barczatkę sosnówkę (w 2013r. – 50 tys. ha) oraz boreczniki sosnowe (w 1991r. – 58 tys. ha oraz w 1995r. 69 tys. ha).

Na terenie RDLP zorganizowana jest sieć punktów obserwacyjnych do śledzenia rozwoju najgroźniejszych szkodników liściożernych oraz szkodników wtórnych. Właściwie prowadzone prace prognostyczne pozwalają na określenie zagrożenia ze strony szkodliwych owadów oraz podjęcie odpowiednich działań ochronnych, pozwalających ograniczyć liczebność najgroźniejszych szkodników owadzich. 

W 2012r. na podstawie przyjętej dla polskich lasów  metodyki, w oparciu o wieloletnie obserwacje i rejestrowanie miejsc, w których dochodziło do wielokrotnego masowego pojawu foliofagów wyznaczono obszary, zwane pierwotnymi ogniskami gradacyjnymi.  Łączna powierzchnia pierwotnych ognisk gradacyjnych na terenie RDLP w Szczecinie wynosi obecnie ok. 180 tys. ha. W obszarach tych prowadzone będą dalsze działania hodowlano – ochronne, zmierzające do wzmocnienia odporności biologicznej drzewostanów. 

Ważnym działaniem podejmowanym przez leśników w celu wzmożenia odporności biologicznej lasu jest wspomaganie naturalnego oporu środowiska m. innymi poprzez  ochronę pożytecznej fauny.

W 2019 roku wystąpiło zagrożenie ze strony szkodników pierwotnych sosny oraz imago chrabąszczy. Zabiegi ratownicze ograniczające liczebność tych szkodników przeprowadzono przy użyciu sprzętu lotniczego na powierzchni:– 2216,4 ha, z tego brudnica mniszka na powierzchni 1630 ha oraz imago chrabąszczy na powierzchni 586,4ha.

Z przedstawionych danych wynika, że zagrożenie od szkodników liściożernych w br. utrzymuje się na podobnym poziomie jak w ub. roku. W 2020r. wstępnie zaplanowano ograniczanie ich liczebności na pow. 2000 ha, z tego, 1000 ha barczatki sosnówki i 1000 ha imago chrabąszczy. Dalsze obserwacje prognostyczne, które będą prowadzone, w tym uzupełniające wiosenne kontrole występowania szkodników pierwotnych sosny, pozwolą określić ostatecznie zagrożenie od szkodników liściożernych i podjąć działania adekwatne do zagrożenia.