Leśny Kompleks Promocyjny  "Puszcze Szczecińskie"

        Utworzony Zarządzeniem Nr 18 Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia 1 lipca 1996r. Leśny Kompleks Promocyjny „Lasy Puszczy Bukowej i Goleniowskiej”, zmienił następnie nazwę na LKP „Puszcza Bukowa i Goleniowska” a Zarządzeniem Nr 63 Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia 14 października 2004r. został powiększony o lasy Puszczy Wkrzańskiej i nadano mu nazwę LKP „Puszcze Szczecińskie”.

        W obecnych granicach obejmuje swoim zasięgiem Puszczę Bukową w Nadleśnictwie Gryfino (obręb leśny Rozdoły) o pow. 9472 ha, południową część Puszczy Goleniowskiej w Nadleśnictwie Kliniska o pow. 23844 ha, lasy Nadleśnictwa Trzebież o pow. 24974 ha oraz Lasy Miejskie miasta Szczecina o pow. 2780 ha. Łączna powierzchnia Leśnego Kompleksu Promocyjnego wynosi tym samym 61070 ha. W granicach obecnego LKP znalazł się również Ośrodek Dydaktyczno-Muzealny „Świdwie”, sprawujący nadzór nad rezerwatem przyrody „Świdwie” oraz prowadzący edukację przyrodniczą.

Do głównych zadań LKP należy:

• wszechstronne rozpoznanie stanu lasu i dynamiki zmian biocenoz leśnych
• trwałe zachowanie i odtwarzanie naturalnych walorów lasu
• integrowanie gospodarki leśnej i aktywnej ochrony przyrody
• promowanie wielofunkcyjnej i zrównoważonej gospodarki leśnej
• prowadzenie prac badawczych oraz doświadczalnictwa dla potrzeb gospodarki leśnej
• działania na rzecz szerokiego uspołecznienia zarządzenia lasami
• doskonalenie funkcjonowania służby leśnej i edukacja ekologiczna społeczeństwa
• praktyczne testowanie nowych zasad i metod zagospodarowania

        Syntetyczne przedstawienie charakterystyki przyrodniczej LKP  "Puszcze Szczecińskie”, uwzględniającej jego specyfikę oraz kierunki i priorytety działań zostały opracowane w Programie gospodarczo-ochronnym dla Leśnego Kompleksu Promocyjnego „Puszcze Szczecińskie”.

        Szczególną cechą LKP  "Puszcze Szczecińskie” jest jego położenie w obrębie liczącej ponad pół miliona mieszkańców aglomeracji szczecińskiej oraz duże znaczenie tych terenów w krajowym systemie ochrony przyrody.
Dzięki korzystnemu wpływowi klimatu atlantyckiego oraz bogatej sieci hydrograficznej wykształciło się tutaj 14 typów siedliskowych lasu, z dużym udziałem siedlisk lasowych.

        Flora i fauna Leśnego Kompleksu Promocyjnego „Puszcze Szczecińskie” jest bardzo bogata. Stan rozpoznania gatunków roślin, grzybów oraz zwierząt należy uznać za dobry, ale zróżnicowany w poszczególnych trzech kompleksach puszczańskich.

• Puszcza Bukowa -  wyróżniono tutaj m.in. około 1100 roślin naczyniowych, 280 gatunków mszaków, 500 gatunków grzybów wielkoowocnikowych. Niezbędna jest kontynuacja prac nad dalszym rozpoznaniem fauny,
  a w szczególności bezkręgowców. Spośród rozpoznanych gatunków fauny 210 jest objętych prawną ochroną, w tym 139 gatunków ptaków, 22 gatunki ssaków, 13 gatunków płazów, 6 gatunków gadów, 2 gatunki ryb oraz 28 gatunków bezkręgowców. Występuje 5 gatunków ptaków dla których niezbędne było wyznaczenie granic rozrodu i regularnego przebywania. Na terenie Puszczy występuje reintrodukowana  popielica.
• Puszcza Wkrzańska - stwierdzono występowanie 109 gatunków roślin chronionych, rzadkich i zagrożonych, 30 gatunków chronionych ssaków, 6 gatunków ryb, 13 gatunków płazów i 6 gatunków gadów. Wyznaczonych zostało 25 stref rozrodu i regularnego przebywania 4 gatunków prawnie chronionych ptaków: bielika, rybołowa, kani rudej i orlika krzykliwego.  
• Puszcza Goleniowska - pełna lista gatunków roślin, grzybów i zwierząt w granicach Nadleśnictwa Kliniska wymaga prowadzenia dalszego rozpoznania. Posiadana wiedza w tym zakresie potwierdza występowanie
  26 gatunków roślin naczyniowych, 2 gatunków porostów, chronione gatunki zwierząt obejmują 11 gatunków płazów, 6 gatunków gadów, 10 gatunków ssaków oraz 110 gatunków ptaków. Ochroną strefową objęto 18 miejsc rozrodu i regularnego przebywania bielika, bociana czarnego, orlika krzykliwego.

• 5 rezerwatach przyrody typu leśnego, na łącznej pow. 534,74 ha:
  • „Bukowe Zdroje” im. prof. dr. T. Dominika,
  • "Źródliskowa Buczyna” im. dr. J. Jackowskiego,
  • „Buczynowe Wąwozy” im. prof.dr. F.Celińskiego,
  • „Kołowskie Parowy” im. mgr. J. Lewandowskiego
  • „Trawiasta Buczyna” im. prof.dr. S. Kownasa,
• 1 rezerwacie florystycznym - „Zdroje” o pow. 2,12 ha
• 2 rezerwatach faunistycznych, na łącznej pow. 989,43 ha
  • „Świdwie”
  • „Kurowskie błota”
• 1 rezerwacie krajobrazowym – „Wzgórze Widokowe nad Międzyodrzem” o pow. 4,43 ha

Na terenie LKP „Puszcze Szczecińskie” znajdują się obszary Natura 2000:

• zatwierdzone przez Ministra Środowiska Rozporządzeniem z dnia 5 września 2007r. w sprawie obszarów specjalnej ochrony ptaków Natura 2000:
  • PLB 320003 Dolina Dolnej Odry
  • PLB 320006 Jezioro Świdwie
  • PLB 320009 Zalew Szczeciński
  • PLB 320014 Ostoja Wkrzańska
• Projektowane specjalne obszary ochrony siedlisk:
  • PLH 320018 Ujście Odry i Zalew Szczeciński
  • PLH 320037 Dolna Odra
  • PLH 320020 Wzgórza Bukowe
• Projektowane specjalne obszary ochrony siedlisk z Listy Shadow:
  • PLH Torfowisko Reptowo

        Istniejące walory przyrodnicze i krajobrazowe zadecydowały o utworzeniu 1 kwietnia 1981r. Szczecińskiego Parku Krajobrazowego „Puszcza Bukowa” o łącznej pow. 9096 ha (z czego w LKP 7160 ha). W granicach LKP znajduje się również 98 ha Parku Krajobrazowego Doliny Dolnej Odry (łączna pow. 6009 ha), utworzonego 1 kwietnia 1993r.
        Lasy LKP charakteryzują się wysokim udziałem lasów ochronnych, które stanowią 70,11 % powierzchni, a rezerwaty przyrody dodatkowe 1,2 % powierzchni LKP.

        W szerokim zakresie realizowane są tutaj funkcje naukowe, poprzez prace badawcze prowadzone przez liczne placówki naukowe. Dla nauki leśnej dużą rolę odgrywają np. zlokalizowane na terenie Puszczy Bukowej 4 powierzchnie badawcze Instytutu Badawczego Leśnictwa, tzw. powierzchnie Schwappacha oraz powierzchnia badawcza Akademii Rolniczej w Poznaniu. 

         Przybliżeniu zasad funkcjonowania Leśnego Kompleksu Promocyjnego "Puszcze Szczecińskie” służą w szczególności:

Ośrodek Edukacji Przyrodniczo-Leśnej w Kliniskach,  Punkt Informacji Przyrodniczo-Leśnej w Glinnej  oraz Ośrodek Dydaktyczno-Muzealny „Świdwie”, z siedzibą w Bolkowie.

Działalność edukacyjną prowadzona jest również przez Nadleśnictwo Trzebież i Lasy Miejskie miasta Szczecina.

 Prowadzone działania edukacyjne pozwalają poznać lasy LKP oraz ich wielofunkcyjną rolę. Obszar LKP z licznymi szlakami turystycznymi i leśnymi obiektami turystycznymi umożliwia każdemu zainteresowanemu aktywny wypoczynek w kontakcie z przyrodą. Szczególną rolę spełnia tu ogród dendrologiczny "Glinna” o pow. ponad 5,5 ha, z bogatą kolekcją okazów drzew i krzewów pochodzących z całego świata. Puszcza Goleniowska i Wkrzańska są w okresie jesiennym rajem dla grzybiarzy a Lasy Miejskie miasta Szczecina stanowią miejsce stałego wypoczynku i rekreacji mieszkańców Szczecina.

        Przy LKP "Puszcze Szczecińskie” działa Rada Naukowo-Społeczna, złożona z przedstawicieli środowisk naukowych, samorządów, instytucji i organizacji społecznych, ekologicznych, firm zaangażowanych w działalność na rzecz ochrony środowiska przyrodniczego, przemysłu drzewnego, oświaty, mediów. Jako organ doradczy Dyrektora RDLP, Prezydenta Szczecina i Wojewody Zachodniopomorskiego, służy pomocą w planowaniu i podejmowaniu działań mających istotne znaczenie dla funkcjonowania LKP.

         Największym osiągnięciem LKP „Puszcze Szczecińskie” są efekty prowadzonej edukacji leśnej społeczeństwa. W 2007r. w ramach edukacji leśnej Nadleśnictwa Gryfino, Kliniska, Trzebież przeprowadziły: 861 lekcji terenowych dla 35,7 tys. uczestników, 587 lekcji w sali edukacji leśnej dla 22,8 tys. osób, 79 spotkania w szkołach z 3,4 tys. uczniów, 25 spotkań edukacyjnych poza szkołami dla 1,1 tys. uczestników. Zorganizowano także 8 konkursów o różnej tematyce, w których uczestniczyło ok. 628 osób, 21 imprez okolicznościowych dla prawie 14,1 tys. osób oraz 9 wystaw edukacyjnych, które zwiedziło 31 tys. osób. Nadleśnictwa brały udział w festynach, targach, warsztatach urządzając stoiska i prezentując pracę leśników, piękno lasu a przy okazji edukując 74,1 tys. uczestników tych imprez.

       We wszystkich rodzajach działań edukacyjnych zorganizowanych przez służby leśne nadleśnictw LKP „Puszcze Szczecińskie” uczestniczyło 182,9 tys. osób. Niekwestionowanym liderem prowadzonej edukacji leśnej pozostaje Nadleśnictwo Kliniska, gdzie z różnych form edukacji skorzystało w 2007 roku 147 tys. osób, co stanowi 80 % wszystkich biorących udział w edukacji na terenie LKP „Puszcze Szczecińskie”.